Droga do zdrowia
i dobrego samopoczucia
App store rating

Droga do zdrowia
i dobrego samopoczucia

Wrzesień to nowy styczeń: jak zacząć biegać (i to mądrze)

Po wakacjach, kiedy plan dnia rozjeżdża się na wszystkie strony, a wieczorne spacery zamieniają się w leżenie przed serialem, wrzesień działa jak reset. Dzieci wracają do szkoły, kalendarz się porządkuje, a Ty masz nagle ochotę wziąć się za siebie – tyle że bez sylwestrowych postanowień, które nie przetrwają nawet do połowy stycznia. To dobry moment, żeby zamiast kolejnej restrykcyjnej diety wybrać coś prostszego: buty, drzwi i piętnaście minut w terenie.

Bieganie wraca teraz do łask nie bez powodu. Nie potrzeba karnetu, planu treningowego rozpisanego na pół roku ani drogiego sprzętu – wystarczy para dobrze dopasowanych butów i trochę czasu. A jeśli obawiasz się, że „nie jesteś typem biegacza” – dobra wiadomość: to jeden z tych sportów, w które można wejść dosłownie od zera, pod warunkiem że zrobisz to z głową, a nie na zasadzie „dziś przebiegnę pięć kilometrów, bo tak było zaplanowane”.

Bieganie to nie tylko kwestia kondycji. Powtarzalny rytm kroków i skupienie na oddechu mogą działać uspokajająco, pozwalają oderwać myśli od listy zadań i mogą dawać poczucie kontroli, które łatwo zgubić w zabieganym tygodniu. Dla wielu osób to jedna z niewielu chwil w ciągu dnia, kiedy telefon zostaje w kieszeni, a głowa ma prawo być pusta. Bieganie w parku czy lesie dokłada do tego kontakt z naturą, który sam w sobie działa na nastrój – nie trzeba w tym celu wyjeżdżać w góry, wystarczy najbliższe osiedlowe skwery.

To nie tylko wrażenie, którego nie da się zmierzyć. Jak wskazuje artykuł redakcyjny opublikowany w 2025 roku w czasopiśmie eClinicalMedicine, dane z brytyjskiego UK Biobank (ponad 161 tysięcy osób) wiążą bieganie i inną aktywność o umiarkowanej intensywności z niższym ryzykiem depresji i lęku – to związek obserwowany w danych populacyjnych, a nie dowód, że samo bieganie te ryzyka obniża. Ten sam artykuł powołuje się też na holenderskie badanie MOTAR, w którym porównywano 16-tygodniową terapię biegową z leczeniem antydepresantami u osób z depresją i/lub zaburzeniami lękowymi. Obie metody wiązały się z poprawą objawów depresji, natomiast bieganie korzystniej wpływało na niektóre wskaźniki zdrowia immunometabolicznego. To jednak wynik dotyczący konkretnej grupy klinicznej, a nie podstawa do rezygnacji z terapii czy leków bez konsultacji z lekarzem.

Warto dodać, że Światowa Organizacja Zdrowia rekomenduje dorosłym co najmniej 150 minut aktywności fizycznej tygodniowo, a mimo to ponad 1,8 miliarda dorosłych na świecie – blisko jedna trzecia – wciąż tego nie osiąga. Wrzesień to dobry moment, żeby to zmienić.

Zacznij od marszobiegu, nie od pięciu kilometrów

Jednym z najczęstszych błędów początkujących jest chęć biegania tak, jak biega się w telewizji – równym, szybkim tempem przez pół godziny. Ciało, które od miesięcy nie miało kontaktu z bieganiem, może nie być na to przygotowane, a efektem może być zniechęcenie już po pierwszym treningu. Sprawdzoną metodą na start jest marszobieg, spopularyzowany przez amerykańskiego trenera Jeffa Gallowaya: krótkie odcinki biegu przeplatane marszem, na przykład trzydzieści sekund biegu i dwie minuty marszu, powtórzone osiem razy, z pięciominutową rozgrzewką i spokojnym marszem na początku i na końcu. Cały trening zajmuje około pół godziny, a organizm stopniowo przyzwyczaja się do wysiłku, zamiast dostawać go w jednej dawce.

Testuj tempo rozmową, nie zegarkiem

Zamiast obsesyjnie sprawdzać tempo na minutę kilometra, zastosuj prostszy test: jeśli podczas biegu jesteś w stanie swobodnie porozmawiać, tempo jest odpowiednie. Jeśli musisz łapać oddech między słowami, zwolnij. Ten sposób sprawdza się szczególnie dobrze na start, bo nie wymaga sprzętu ani znajomości własnych stref tętna – wystarczy uważność na własny oddech.

Trenuj dwa, trzy razy w tygodniu – nie codziennie

Codzienne bieganie na początku przygody z tym sportem może zwiększać ryzyko przeciążenia i kontuzji. Dwa lub trzy treningi tygodniowo, z dniem przerwy pomiędzy nimi, dają ciału czas na regenerację, a Tobie – czas na to, żeby faktycznie chcieć wrócić do biegania, zamiast traktować je jak przymus.

Nie wydłużaj na siłę kroku

Naturalnym odruchem początkujących może być wydłużanie kroku, żeby biec „efektywniej”. W praktyce zbyt długi krok, przy którym stopa ląduje daleko przed ciałem, zwiększa siły hamujące i część obciążeń biomechanicznych – to tzw. overstriding. Krótszy, częstszy krok może pomóc tego uniknąć. Nie oznacza to jednak, że trzeba na siłę zmieniać sposób lądowania – badania nie wskazują jednoznacznie, który sposób lądowania jest „lepszy” dla wszystkich biegaczy.

Zainwestuj w buty, nie w gadżety

Na pierwszy krótki marszobieg nie potrzebujesz od razu drogiego sprzętu, ale przy regularnym bieganiu warto zadbać o wygodne, dobrze dopasowane buty – takie, które nie uciskają i nie powodują otarć. To jeden z niewielu wydatków na start, w który naprawdę warto zainwestować.

Stawiaj na małe, policzalne cele

„Przebiegnę maraton” to cel, który łatwo odłożyć na potem. „Wyjdę trzy razy w tym tygodniu” albo „przebiegnę bez przerwy pięć minut” – już nie. Małe, konkretne cele łatwiej zrealizować, a każdy zaliczony trening buduje motywację do kolejnego, zamiast czekać na jeden spektakularny wynik.

Wracając do rutyny, warto pilnować nie tylko samych treningów, ale i tego, co się je między nimi. Wraz ze wzrostem aktywności może zmieniać się zapotrzebowanie na energię i płyny, więc to dobry moment, żeby zajrzeć do Dine4Fit i zapisywać tam posiłki oraz nawodnienie – żeby mieć pewność, że ciało dostaje tyle, ile faktycznie potrzebuje przy nowej rutynie, a nie tyle, ile wydaje się „wystarczające”.

Wrzesień prędzej czy później się skończy, ale nawyk zbudowany w te pierwsze tygodnie może zostać znacznie dłużej niż liście na drzewach.

Źródła

  • Running after your mental health (artykuł redakcyjny), eClinicalMedicine (2025) – https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12235383/
  • Optimizing Running Mechanics: Effects of Cadence, Footwear, and Orthoses on Force Distribution, Journal of Functional Morphology and Kinesiology (2025) – https://www.mdpi.com/2411-5142/10/1/89
  • Running therapy or antidepressants as treatments for immunometabolic depression, Brain, Behavior, and Immunity (2025) – https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39477079/
  • Nearly 1.8 billion adults at risk of disease from not doing enough physical activity, WHO (2024) – https://www.who.int/news/item/26-06-2024-nearly-1.8-billion-adults-at-risk-of-disease-from-not-doing-enough-physical-activity
  • The Run-Walk Method: Run Longer And Feel Better, Marathon Handbook – https://marathonhandbook.com/run-walk-method/
  • Jak zacząć biegać, czyli porady dla początkujących, 8academy.pl – https://8a.pl/8academy/jak-zaczac-biegac-czyli-porady-dla-poczatkujacych/

dine4fit.pl

Redakcja
www.dine4fit.pl

3.9.2026 dine4fit.pl Ćwiczenia, Różne

Z archiwum

Jak znaleźć czas i ustalić system dla zdrowego stylu życia

Czy kiedykolwiek próbowaliście ćwiczyć, stosować zdrowszą dietę lub wprowadzać jakiś nowy tryb życia?

A ile razy zdarzyło Wam się ponieść porażkę, ponieważ nie mieliście wystarczająco dużo czasu lub zrezygnowaliście, ponieważ było to zbyt trudne?

Kontynuuj czytanie 14.3.2022

Powiązane artykuły

Trening powięziowy: co to właściwie jest, komu się przyda i jak go robić

Znasz to uczucie, kiedy po godzinie w samochodzie wysiadasz i przez pierwsze kilkanaście kroków idziesz jak zardzewiały robot? Albo kiedy rano, zanim się rozruszasz, skłon w przód kończy się gdzieś na wysokości kolan? Twoje mięśnie nie stały się przez noc słabsze. Zmieniło się coś w tym, jak współpracują ze sobą mięśnie, stawy i tkanki, które je otaczają.

Kontynuuj czytanie 14.9.2026

Bieganie jako forma psychohigieny

W dzisiejszych pędzących czasach coraz więcej osób szuka sposobu na odpoczynek od codziennego stresu, obowiązków zawodowych i nieustannego napływu informacji.

Jedną z najbardziej dostępnych i najskuteczniejszych form psychohigieny jest bieganie.

Kontynuuj czytanie 17.7.2026

Chodzenie na bieżni – niedoceniany trening, który działa. Dlaczego warto i jak zacząć?

W świecie fitnessu wciąż mówi się głównie o bieganiu, siłowni czy interwałach.
Tymczasem jest aktywność, która jest łagodna dla stawów, dostępna dla każdego i realnie poprawia zdrowie oraz sylwetkę.
Mowa o… zwykłym chodzeniu na bieżni.

Kontynuuj czytanie 8.12.2025

Umiarkowana aktywność fizyczna – każdy ruch się liczy

Wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) podkreślają, że każda aktywność fizyczna jest lepsza niż żadna – nawet niewielki ruch przynosi korzyści zdrowotne. WHO zaleca dla dorosłych (18–64 lata) co najmniej 150-300 minut umiarkowanej aktywności tygodniowo lub 75-150 minut intensywnej – co odpowiada np. spacerowi przez 30 minut dziennie przez większość dni tygodnia. Niestety nawyk siedzący jest powszechny: niemal 30% dorosłych na świecie nie spełnia tych zaleceń, a aż 81% nastolatków wykonuje mniej niż 60 minut ruchu dziennie.

Kontynuuj czytanie 21.7.2025

Jak trenować po 40. roku życia? Poradnik Dine4Fit

Każdy, kto skończył 40 lat, wie, że ciało zaczyna się zmieniać. Metabolizm zwalnia, tkanka tłuszczowa zwykle rośnie, a masa mięśniowa z czasem maleje. Badania pokazują, że po 40. roku życia zwiększa się o ok. 0,3–0,5 kg/rok (aż do ok. 70. roku życia) ciężar ciała, głównie na skutek narastającej tkanki tłuszczowej. Równocześnie tracimy mięśnie (sarkopenia) – eksperci szacują utratę masy mięśniowej na 3–8% na dekadę po trzydziestce, (co daje około 0,7–0,8% rocznie).

Kontynuuj czytanie 30.6.2025

Dostępne wszędzie tam, gdzie ich potrzebujesz

Tabele kalorii są dostępne w Internecie, na telefonie, tablecie i smartwatchach, takich jak Garmin i Apple Watch.

App Store Google Play

Dine4Fit Banner Dine4Fit Banner